Të dhënat shkencore dhe raportet e autoriteteve shëndetësore kanë konfirmuar se vaksinat kundër COVID-19 mund të shkaktojnë efekte anësore, përfshirë në raste të rralla edhe komplikime serioze. Megjithatë, shumica e reaksioneve janë të lehta dhe kalojnë brenda pak ditësh.
Siguria e vaksinave kundër COVID-19 vazhdon të monitorohet nga institucionet ndërkombëtare shëndetësore, ndërsa studimet e publikuara gjatë viteve të fundit kanë ndihmuar në identifikimin e disa reaksioneve të rralla që nuk ishin plotësisht të njohura në fillim të fushatave të vaksinimit.
Agjencia Evropiane e Barnave (EMA), Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave (FDA) dhe Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) kanë publikuar të dhëna mbi efektet anësore dhe rreziqet e mundshme të vaksinave.
Probleme me zemrën pas vaksinimit
Një nga komplikimet më të rëndësishme të identifikuara është miokarditi, inflamacioni i muskulit të zemrës, si dhe perikarditi, inflamacioni i membranës që rrethon zemrën.
Në qershor të vitit 2025, FDA përditësoi paralajmërimet për vaksinat Pfizer-BioNTech dhe Moderna, duke përfshirë të dhëna të reja mbi këto komplikime.
Sipas analizës së publikuar nga FDA, për formulat e vaksinave të sezonit 2023–2024, incidenca e vlerësuar e miokarditit ose perikarditit gjatë shtatë ditëve pas vaksinimit ishte rreth 8 raste për çdo një milion doza te personat nga 6 muaj deri në 64 vjeç.
Te meshkujt e moshës 12 deri në 24 vjeç, incidenca e vlerësuar ishte më e lartë, rreth 27 raste për një milion doza. Këto janë vlerësime të papërshtatura statistikisht dhe nuk përfaqësojnë domosdoshmërisht numrin e rasteve të shkaktuara drejtpërdrejt nga vaksina.
Simptomat që kërkojnë vlerësim mjekësor përfshijnë dhimbjen në gjoks, vështirësitë në frymëmarrje dhe çrregullimet e rrahjeve të zemrës.
Mpiksja e gjakut dhe komplikimet neurologjike
Një tjetër efekt i rrallë, por serioz, i identifikuar gjatë monitorimit ishte sindroma e trombozës me trombocitopeni, e karakterizuar nga formimi i mpiksjeve të gjakut dhe ulja e numrit të trombociteve.
Ky komplikim është lidhur kryesisht me vaksinat me vektor viral, si AstraZeneca dhe Johnson & Johnson.
Autoritetet shëndetësore kanë identifikuar gjithashtu sindromën Guillain-Barré si një efekt anësor shumë të rrallë të këtyre dy vaksinave. Kjo gjendje neurologjike mund të shkaktojë dobësi muskulore, mpirje dhe, në raste të rënda, paralizë.
Këto komplikime nuk kanë të njëjtin profil rreziku për të gjitha vaksinat kundër COVID-19.
Cilat janë efektet më të zakonshme?
Sipas OBSH-së dhe autoriteteve shëndetësore, efektet më të shpeshta përfshijnë dhimbje në vendin e injektimit, temperaturë, lodhje, dhimbje koke, dhimbje muskujsh dhe të kyçeve.
Në shumicën e rasteve, këto simptoma zhduken vetë brenda disa ditësh.
Reaksionet e rënda alergjike, përfshirë anafilaksinë, janë gjithashtu të mundshme, por të rralla dhe kërkojnë trajtim të menjëhershëm.
Çfarë tregojnë studimet e fundit të vitit 2026?
Një analizë shkencore e publikuar më 2 shtator 2026 në revistën mjekësore JAMA shqyrtoi provat e fundit mbi efektivitetin dhe sigurinë e vaksinave kundër COVID-19.
Studiuesit nuk identifikuan sinjale të reja sigurie në studimet e përfshira në analizë, ndërsa konfirmuan se vaksinimi vazhdon të ulë rrezikun e hospitalizimit dhe të formave të rënda të sëmundjes.
Kjo nuk do të thotë se vaksinat nuk kanë efekte anësore, por se komplikimet e njohura vazhdojnë të monitorohen dhe se studimet e shqyrtuara nuk zbuluan shqetësime të reja të sigurisë.
Çfarë duhet të dinë qytetarët?
Ekspertët theksojnë se shfaqja e një problemi shëndetësor pas vaksinimit nuk provon automatikisht se ai është shkaktuar nga vaksina. Për të përcaktuar një lidhje të mundshme nevojitet vlerësim mjekësor dhe shkencor.
Personat që përjetojnë dhimbje gjoksi, vështirësi në frymëmarrje, dobësi muskulore që përkeqësohet ose shenja të një reaksioni të rëndë alergjik pas vaksinimit duhet të kërkojnë menjëherë ndihmë mjekësore.
Organizata Botërore e Shëndetësisë vazhdon të theksojë se vaksinat kundër COVID-19 ofrojnë mbrojtje ndaj sëmundjes së rëndë dhe vdekjes, veçanërisht për personat e moshuar dhe ata me rrezik të lartë.
Burimet: Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave (FDA), Agjencia Evropiane e Barnave (EMA), Organizata Botërore e Shëndetësisë (OBSH) dhe revista shkencore JAMA.